Ахсынньы 16 күнүгэр СӨ Национальнай бибилэтиэкэтин Кыраайы үөрэтэр национальнай пуонда салаатын саалатыгар «Дойдубут туһугар!» диэн Улуу Кыайыы 80 уонна Арассыыйаҕа биллэриллибит Аҕа дойдуну, Саха сиригэр биллэриллибит Ийэ дойдуну көмүскээччи сылыгар тоҕоостоох ис хоһоонноох, номохтоох саха тылынан суруллубут уус-уран кэпсээн күрэҕин кыайыылаахтарын наҕараадалааһын үөрүүлээх тэрээһинэ буолан ааста.
«Дойдубут туһугар!» күрэҕи «Ситим-Медиа» тэрилтэ уонна «Кыым» бар дьон хаһыатын итиэннэ «Күрүлгэн» уус-уран сурунаал эрэдээксийэлэрэ Саха Өрөспүүбүлүкэтин Национальнай бибилэтиэкэтин өйөбүлүнэн тэрийэн ыыттылар. Тэрийэр бөлөх ыам ыйыттан саҕалаан балаҕан ыйын 30 күнүгэр диэри барыта 25 үлэни хомуйан дьүүллүүр сүбэҕэ туттарда. Дьүүлдьүттэр, бэйэ-бэйэлэрин кытта алтыспакка, хас биирдиилэрэ тус-туһунан үлэлээн, ааптардара ыйыллыбатах нүөмэрдэммит үлэлэри ыланнар, аҥаардас тус көрүүлэринэн салайтаран, күрэх ирдэбилин уонна саха тылын-суругун үгэһин тутуһууну, кэпсээн ууһун-уранын, тыла-өһө этигэнин, дьүһүйүүтэ бэргэнин, ис хоһооно сонунун, тоҕоостооҕун, номоҕун тургутаннар, бэйэлэрин сэттэ бастыҥ үлэлэрин таллылар, тус эриэйтиннэрин оҥордулар.
Тэрээһини"Ил Түмэн" бэчээт дьиэтин салайааччыта, "Кыым" тэрийэн таһаарааччыта, СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ Мария Христофорова үөрүүлээх быһыыга-майгыга арыйда. Кини Улуу Кыайыы 80 сылын көрсө Арассыыйаҕа биллэриллибит Аҕа дойдуну, Саха сиригэр биллэриллибит Ийэ дойдуну көмүскээччи сыла өрө күүрүүлээхтик саҕаланан олус таһаарыылахтык ааһан эрэрин бэлиэтээн эттэ. Айар куттаах дьоҥҥо биллэриллибит күрэххэ барыта тоҕус улуустан (Бүлүү, Кэбээйи, Мэҥэ Хаҥалас, Нам, Ньурба, Сунтаар, Таатта, Уус Алдан, Үөһээ Бүлүү), итиэннэ Дьокуускай, Санкт-Петербург куораттартан үлэлэр киирбиттэрин, элбэх саҥа аат, ону сэргэ биллэр да суруйааччылар үлэлэрэ киирбитин тоһоҕолоон эттэ. «Дьүүллүүр сүбэ улахан үлэ ыытта, үлэ үөһүгэр сылдьан, бириэмэ булан, санааларын ууран кылгас кэм иһигэр кыларыйар кырдьыктаах түмүгү таһаарбыттара улахан үлэ, сыра, сылба буолар,» - диэн дьүүллүүр сүбэҕэ махтал тылларын тириэртэ.
Людмила Григорьева, М.К. Аммосов аатынан ХИФУ АФ ХИНТуоКИ саха уран суругар кафедратын дассыана, филология билимин хандьыдаата, СӨ үөрэҕириитин туйгуна, дьүүллүүр сүбэ түсчүтэ күрэх тула бэйэтин санаатын үллэһиннэ. Кэпсээн жанр быһыытынан туох уратылааҕын, дьүүллүүр үлэ хаамыытын сиһилии кэпсээтэ. «Сүрдээх кылгас кэм иһигэр күрэх кыттылаахтарын үлэтин ааҕан, тус сыанабылбытын таьаарбыппыт бары кэриэтэ санаабыт сүнньүнэн биир буолбут эбит, ол аата дьиҥ чахчы бэлиэтэмиттэр, биһирэммиттэр күрэх сыалыгар-соругар, кэпсээн жанрыгар эппиэттир үлэлэр буоллахтара», - диэн санаатын үллэһиннэ.
«Дойдубут туһугар!» күрэх биһирэбил анал аат хаһаайыттарынан буоллулар:
Наталия Андросова-Күбэйэ (Уус Алдан, Танда) «Ийэ сүрэҕэ»
Надежда Кардашевская-Куттаах (Үөһээ Бүлүү) Күүстээх Кирилэ»
Иван Осипов-Ойуур Уйбаан (Дьокуускай к.) «Эһэм быһаҕа быыһаабыта»
Тэрээһин кылаан кыайыылаахтарынан буоллулар:
I үктэл – «Тыыннаах ортоххуна, кэпсээр» – Константин Эверстов (Кэбээйи). Чагда оскуолатыгар саха тылын уонна уран суругун үөрэтэр, Арассыыйа Суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ, СӨ култууратын туйгуна.
II үктэл – «Суруктар» – Александра Жулева-Суһума (Таатта, Дэбдиргэ). Игидэй нэһилиэгин дьаһалтатыгар исписэлииһинэн үлэлээбит, билигин сынньалаҥҥа олорор, айар-суруйар үлэнэн утумнаахтык дьарыктанар. СӨ муниципальнай сулууспатын бэтэрээнэ, СӨ муниципальнай сулууспатын туйгуна, «Игидэй нэһилиэгин социальнай-экэнэмиичэскэй сайдыытыгар кылаатын иһин» бэлиэ туһааннааҕа.
III үктэл – «Балбаара атаҕа» – Светлана Егорова. (Үөһээ Бүлүү) М.К. Аммосов аатынан ХИФУ Арассыыйа Федерациятын ХИНТуоКИ 4-с кууруһун устудьуона. Хоһоону-кэпсээни оскуолаттан саҕалаан суруйбут. Кэпсээннэрэ «Үөһээ Бүлүү», «Киин куорат», «Саха сирэ» хаһыаттарга, хоһоонноро «Кэм» сурунаалга бэчээттэммиттэр.
СӨ Национальнай бибилэтиэкэтин Медиа киинэ
